संपादक-२०२६ - लेख सूची

मनोगत

शाश्वत भविष्याच्या दिशेने **************************************************************** “शाश्वतता म्हणजे नेमके काय?”, पर्यावरणविषयक एका संवादसत्रात, `इकोलॉजिकल सोसायटी, पुणे’चे प्रतिनिधित्व करत असताना एका महाविद्यालयीन विद्यार्थ्याने मला हा थेट प्रश्न विचारला. साधा वाटणारा हा प्रश्न प्रत्यक्षात आपल्या काळातील सर्वांत महत्त्वाच्या प्रश्नांपैकी एक आहे. क्षणभर माझ्या मनात शाश्वततेच्या (sustainability) पाठ्यपुस्तकांतील व्याख्या तरळून गेल्या – ‘आजच्या पिढीच्या गरजा भागवताना भावी पिढ्यांच्या गरजांवर परिणाम …

आवाहन

शाश्वत विकासाकरिता आवश्यक मूलभूत परिवर्तनांचा शोध हा विशेषांक आजचा सुधारक, नागपूर आणि इकॉलॉजिकल सोसायटी, पुणे ह्यांचा एकत्रित प्रयत्न आहे. सद्यःपरिस्थितीत मानव आणि निसर्गातील मानवेतर घटक ह्यांच्यातील सहजीवन अनेक ज्ञात-अज्ञात कारणांमुळे बिघडत चालले आहे. मनुष्याची हाव हे ह्यामागील मुख्य ज्ञात कारण धरले तर आपण स्वतःचाच विनाश ओढवून आणतो आहोत, ह्याविषयी दुमत असण्याचे कारण नाही. शाश्वत विकासाची …

मनोगत

एप्रिलचा अंक एका नव्या आवाहनासोबत प्रकाशित करतो आहोत. शालेय वयापासूनच अनेक व्यक्तींच्या गुणगौरवाचे धडे आपल्याकडून गिरवून घेतले जातात. रामायण-महाभारतातील काल्पनिक पात्रांपासून, मोघल-इंग्रजांच्या विरोधात लढलेल्या स्वातंत्र्यसैनिकांपर्यंत, सामाजिक कार्यात अमूल्य योगदान देणाऱ्या कार्यकर्त्यांपासून ते नाटक-सिनेमावाल्यांपर्यंत! वेगवेगळ्या क्षेत्रात काही भरीव कामगिरी करणाऱ्या व्यक्तीचा गुणगौरव समाज करतोच. परंतु, गुणगौरव आणि व्यक्तिपूजा ह्या दोन संपूर्ण वेगळ्या छटा आहेत की एकमेकींत …

मनोगत

‘आजचा सुधारक’चा हा अंक वाचकांपुढे आणता आला, ह्यामागे एक सुरस पार्श्वभूमी अशी… कुठल्याही अंकासाठी एरवी महिनाभर आधी पाठवले जाणारे आवाहन ह्यावेळी पाठवलेच गेले नाही. माणूस आहे, चुका होणारच, असे म्हणून सोडून देता येत असले तरी वाचकांप्रति उत्तरदायित्व तर असतेच. तेव्हा दहा दिवसांच्या मर्यादित काळात जे लेख येतील, ते घ्यावे आणि लेखांची संख्या अगदीच कमी वाटली, …